İşte Yavuz Donat'ın yazısı...
Çarşıda, pazarda... Lokantada, kahvede, sokakta... Kırkağaç'ta, Kula'da, Turgutlu'da... Hatta köylerde... Herkes, merak içinde.
Manisalının benden isteği:
- Sayın Valimiz Vahdettin Özkan'a sorar mısınız? Çinli otomotiv firması BYD, Manisa'da fabrika kurmaktan vaz mı geçti?
Sordum.
Vali Bey, "Hayır" dedi: "Vazgeçmedi."
AYN-I ALİ
Fatih Sultan Mehmed döneminde yaşamış bir Bektaşi şeyhi... Ayn-ı Ali.
Şeyhin türbesinin yakınında bir çay bahçesi... Kapalı alanı da var.
Sultan çayı... Mesir çayı... Şifalı bitkiler çayı... Ihlamur... Kahve... Salep... Mekân dolu... Kadın, erkek... Sohbet edenler... Nargile içenler.
Öcal Uluç... Ertuğrul Aytaç... Tarkan Kayhan... Dostlarla sohbet.
Yan masalardan yanımıza gelenler oluyor:
- Yavuz Bey... Valimizle konuşacak mısınız? Çinli BYD neden gecikti? Manisa'ya gelecek mi?
Vali Vahdettin Özkan, "Hemşerilerim yüreklerini serin tutsunlar" diyor: "İçleri rahat olsun... Gelecek."
ESNAF LOKANTASI... AYNI SORU
Hatuniye Camii... 1488, İkinci Bayezid'in eşi Hüsniye Sultan tarafından yaptırılmış külliye... Cami... Medrese... İmarethane... Şehrin göbeğindeki tarihi eser.
Caminin karşısında... Bir esnaf lokantası... Aşçı Bahattin.
Asırlık lokanta... Üçüncü kuşakta... Üç kardeş, işin başında... Recep, Çetin ve Mustafa.
Öğle saatleri... Mekân dolu... Kadın müşteriler... Ailece gelenler... Memur... Esnaf...
Dostlarla birlikteyiz. Etraftan masamıza yaklaşanlar oluyor. Önce, "Şehrimize hoş geldiniz" diyorlar... Arkasından... Aynı rica:
- Valimizi seviyoruz... Lütfen şimdi telefon eder misiniz? Biz de dinlemek istiyoruz... Çinli otomobil devi BYD ne zaman gelecek?
En iyisi telefon etmek değil... Vali Vahdettin Özkan'ın makamına gitmek... Kahvesini içmek.
Aşçı Bahattin Lokantası'ndan çıkarken... Mekânın üç sahibinden Çetin Perkmen'e soruyorum:
- Müşteriler en çok neler konuşuyor? Müşterilerin gündeminde neler var?
- Emekliler konusu çok konuşuluyor... Sonra ekonomi... Terörsüz Türkiye... Çinli otomotiv devi BYD.
- Ya siyaset... Erken seçim...
- Hayır... Milletin derdi siyaset, seçim değil.
- Özgür Bey, lokantaya uğruyor mu?
- Bizi iyi tanır... Eskiden gelir, yemeğimizi yerdi... Ama şimdi çok meşgul... Saygımız sonsuz.
- Çetin usta... CHP'nin cumhurbaşkanı adayı kim olsun?
Yanıt... Çevreden geliyor... Birkaç kişiden:
- Hemşerimiz Özgür Özel olsun.
Çetin... Gülmeye başlıyor:
- Duydunuz... Görüyorsunuz... Manisalı, cumhurbaşkanı aday olarak hemşerisini, Özgür Özel'i görmek istiyor... Doğrusu da bu.
BYD'NİN SEYİR DEFTERİ
İstikamet... Manisa Valiliği... Ertuğrul Aytaç ile birlikte gidiyoruz. Konuşacağız... Elbette, Çinli BYD'yi de soracağız.
BYD... Gerçekten dev... 110 bin çalışanı var... Yılda 5 milyon araç üretiyor.
Manisa yatırımı... 1 milyon 600 bin metrekare fabrika alanı... Altyapı çalışmaları başlamıştı.
Hedef... 2026'nın ikinci yarısında... Bantlardan... Otomobil inmeye başlayacaktı.
BYD Manisa fabrikasında... 3 bin kişi çalışacaktı... 3 vardiya... İlk yıl, 4 milyar dolar ihracat.
Ama... Ne oldu, neden oldu, nasıl oldu bilinmez... BYD, frene bastı.
Manisa'da hâlâ Çinliler var... Yatırım/proje üzerine çalışan Çin şirketi/ çalışanları bulunuyor.
Otelde... Çin'den gelen mühendisler var... Lokantada Çinli müşteriler.
Fabrika sahasında... Ufak tefek çalışmalar sürüyor... Sondaj... Altyapı.
Ama ortada ne fabrika var ne de bu yılın ikinci yarısı için otomobil üretimi hazırlığı.
MANİSA OSB
Türkiye'nin en büyük organize sanayi bölgelerinden... Şehir gibi. 200'ün üzerinde fabrika var... Vestel'den Arçelik'e kadar.
52 bin 500 çalışan. Dış ticaret hacmi... Yıllık... 9 milyar 550 milyon dolar.
Çinli BYD'nin yatırım alanı... OSB sahasında. BYD'nin gelmesi demek... Manisa OSB'de ticari hayatın tavan yapması demek.
Manisa OSB... 1964'te kuruldu... 1970'te fabrika bacaları tütmeye başladı.
Rahmetli Hasan Türek... Kuruluş çalışmalarında emeği, alın teri var.
Oğlu Sait Cemal Türek... Şimdi Manisa OSB'nin Yönetim Kurulu Başkanı.
Herkes... Manisa halkı... Türkiye'nin değişik yerlerindeki otomotiv yan sanayicileri... Sait Türek'e soran sorana... Sorular, elbette Çinli BYD ile ilgili.
'TRUMP DİYE BİR BELA'
Geçenlerde... Manisa OSB Yönetim Kurulu Başkanı Sait Cemal Türek... Basın toplantısı yaptı... Milletin merakını gidermek için... Dedi ki:
Küresel ölçekte artan siyasi ve ekonomik belirsizlikler, BYD'nin karar sürecini de etkiledi.
Ama... Kimsenin endişesi olmasın... Süreç, Türk devletinin güvencesi altında yürütülüyor.
Büyük Türkiye'miz, muz cumhuriyeti değil... Kimseye bir şey peşkeş çekilmiş de değil.
Dünyanın başına, Trump diye bir bela geldi... Bir gecede Çin'e savaş ilan etti... Ekonomik savaş.
Savaş ilan etmediği kimse kalmadı... Almanya... Avrupa Birliği... Rusya... Rest çekmediği yer kalmadı.
Sen, Çin devleti olsan, kendi ülkenin firmasının milyar dolarlık yatırımını, sis altındaki bir dünyada yapmasına izin verir misin?
GİZLİLİK SÖZLEŞMESİ
Konu önemli... Konu hakkında herkesin ağzı mühürlü, kilitli. Süreç hakkında konuşulacaksa... İki yetkili kurum var.
Biri... Cumhurbaşkanlığı Yatırım Ofisi. Diğeri... Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı... Bakanın bizzat kendisi.
Türkiye ile Çinli yatırımcı arasındaki gizlilik sözleşmesi nedeniyle... Kimse ayrıntıya giremiyor.
BYD yatırım alanına girmek yasak... Fotoğraf çekmek de yasak.
VE SON SÖZ... 'YAPILACAK'
Vahdettin Özkan... Manisa Valisi... Uzun uzun konuştuk... Yarın yazacağız. Herkesin merak ettiği... Vali Vahdettin Özkan'a sormamızı istediği konuyu... Çin otomotiv devi BYD'nin Manisa yatırımını da sorduk elbette.
Gizlilik sözleşmesi... Vali Özkan, ayrıntıya girmedi. Ama... "Manisalı hemşerilerim rahat olsunlar" dedi: "BYD... Otomotiv fabrikası yatırımı devam ediyor... Konu, Sanayi Bakanı'mızın bizzat takibinde... Kararlılık var... Yapılacak."
SOKAĞIN SESİ... YARIN
Manisa... Kalıplarına sığmıyor... Büyümeye devam ediyor.
Büyükşehir Belediyesi... İlçelerde durum... Sokağın sesi... Terörsüz Türkiye... Emekliler... Özgür Özel'in hemşerileri, CHP için neler diyor? CHP'nin cumhurbaşkanı adayı olarak kimi görmek istiyorlar?
Yarın... Hepsini yazacağız.