TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası, mühendislerin ekonomik ve mesleki sorunlarına dikkat çekmek için Türkiye genelinde 81 ilde eş zamanlı basın açıklaması gerçekleştirdi. Manisa'da yapılan açıklamada, düşük ücret, güvencesiz istihdam, mesleki bağımsızlığın zayıflaması ve mühendislerin çalışma koşullarındaki sorunlar gündeme taşındı.
İMO Manisa Yönetim Kurulu adına açıklama yapan Başkan Gökhan Dürgen, inşaat mühendislerinin ülkenin altyapısından konutlarına, okullarından hastanelerine kadar hayati öneme sahip projelerde görev yaptığını belirterek, mühendisliğin yalnızca bir imza veya evrak işleminden ibaret olmadığını vurguladı.
*“MÜHENDİSLİK İNSAN YAŞAMININ GÜVENCESİDİR”*
Yıllardır uygulanan politikaların mühendislik hizmetlerini kamusal sorumluluk olmaktan uzaklaştırarak maliyet kalemine dönüştürdüğünü ifade eden Dürgen, bilimsel bilgi, mesleki deneyim ve liyakatin geri plana itildiğini söyledi.
Mühendislik emeğinin değersizleştirildiğini ve mesleki bağımsızlığın zayıflatıldığını dile getiren Dürgen, “Mühendislik bir formalite değildir. Mühendislik, insan yaşamının güvencesidir. Mühendislik bilgisinin ve kamusal denetimin yok sayılmasının bedelini yalnızca biz mühendisler değil, bütün toplum birlikte ödemektedir. Artık yeter diyoruz” ifadelerini kullandı.
*KAMU VE ÖZEL SEKTÖRDEKİ SORUNLARA DİKKAT ÇEKTİ*
İnşaat mühendislerinin ağır ekonomik ve mesleki sorunlarla karşı karşıya olduğunu belirten Dürgen, kamuda çalışan mühendislerin sorumluluklarıyla orantılı ücret ve özlük haklarına sahip olmadığını kaydetti. Ek gösterge, özel hizmet tazminatı ve ek ödemelerde yaşanan kayıplara dikkat çeken Dürgen, yetersiz istihdam ve taşeronlaşmanın kamunun mühendislik kapasitesini zayıflattığını ifade etti.
Özel sektörde ise düşük ücret, uzun çalışma saatleri, karşılığı ödenmeyen fazla mesai ve güvencesiz istihdamın yaygın olduğunu belirten Dürgen, mühendislerin sigorta primlerinin gerçek ücretleri üzerinden yatırılmaması ve çalışma günlerinin eksik gösterilmesinin sosyal güvenlik haklarını olumsuz etkilediğini söyledi.
Emekli mühendislerin yetersiz aylıklarla yaşam mücadelesi verdiğini, genç mühendislerin ise işsizlik ve gelecek kaygısıyla karşı karşıya kaldığını belirten Dürgen; kadın mühendislerin istihdam, ücret ve mesleki ilerleme alanlarında ayrımcılığa uğradığını dile getirdi.
Şantiye şefliği ve yapı denetim sistemindeki sorunlara da değinen Dürgen, çoklu şantiye görevlendirmelerinin şantiye şefliğinin gerçek işlevini ortadan kaldırdığını, maliyet baskısının yapı denetiminin bağımsızlığını zayıflattığını ifade etti. Denetim görevini yerine getiren mühendislerin baskı, tehdit ve şiddetle karşılaşabildiğini de sözlerine ekledi.
*“DEPREM YIKIMI KADER DEĞİLDİR”*
Türkiye'nin bir deprem ülkesi olduğunu hatırlatan Dürgen, güvenli yapılaşmanın bilimsel planlama, nitelikli mühendislik hizmetleri ve bağımsız yapı denetimiyle mümkün olduğunu vurguladı.
Ülkenin güncel ve kamuoyuyla paylaşılmış kapsamlı bir yapı stoku envanterinin bulunmadığına dikkat çeken Dürgen, milyonlarca vatandaşın yaşadığı binanın güvenli olup olmadığını bilmeden hayatını sürdürdüğünü söyledi.
İmar aflarıyla mühendislik hizmeti almamış veya projesine aykırı yapıların teknik güvenlik incelemesi yapılmadan yasal statü kazandığını belirten Dürgen, yapıların kullanım süresince de düzenli olarak denetlenmesi gerektiğini ifade etti.
“Deprem doğa olayıdır, ancak yıkım kader değildir” diyen Dürgen, güvenli bir yapıda yaşamanın ayrıcalık değil, temel bir insan hakkı olduğunu vurguladı.
Deprem yargılamalarında mühendislerin sorumluluklarının da yeniden ele alınması gerektiğini belirten Dürgen, gerçek sorumluların bilimsel veriler, kusur ve nedensellik ilişkisi dikkate alınarak tespit edilmesini istedi.
*İMO’NUN TALEPLERİNİ SIRALADI*
Açıklamada mühendislerin çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve mesleki haklarının korunması için çeşitli talepler de kamuoyuyla paylaşıldı.
İMO'nun talepleri arasında mühendislik hizmetlerine mesleki bilgi, emek ve sorumluluğa uygun asgari ücret belirlenmesi, TMMOB'nin ücret belirleme ve denetleme yetkisinin yasal güvenceye alınması, SGK bildirimlerinin gerçek ücret üzerinden yapılması ve kayıt dışı çalışmanın önlenmesi yer aldı.
Kamuda mühendis ücretleri ve özlük haklarının iyileştirilmesini isteyen oda, ek gösterge, tazminat ve ek ödemelerin emekliliğe yansıtılmasını, teknik kadroların güçlendirilmesini ve atamalarda liyakat ilkesinin esas alınmasını talep etti.
Genç mühendisler için planlı istihdam politikalarının uygulanması, emekli mühendislerin aylıklarının insanca yaşam koşullarına yükseltilmesi ve deneyim ile uzmanlaşmayı esas alan Yetkin Mühendislik sisteminin yasalaştırılması da talepler arasında sıralandı.
Şantiye şefliğinin tam zamanlı ve fiilen yürütülen bir hizmet haline getirilmesini, her şantiyede bir şef görevlendirilmesini isteyen İMO, yapı denetim kuruluşlarının müteahhitlerden mali ve idari açıdan bağımsız olmasını da talep etti.
Bunun yanı sıra ülkenin yapı stoku envanterinin çıkarılması, riskli yapıların bilimsel yöntemlerle belirlenmesi, yapıların kullanım ömürleri boyunca periyodik olarak denetlenmesi ve vatandaşların yaşadıkları binaların güvenliğine ilişkin bilgilere erişebilmesi gerektiği vurgulandı.
*“SORUNLARIN TESPİT EDİLMESİNİ DEĞİL, ÇÖZÜLMESİNİ İSTİYORUZ”*
Mühendislik eğitiminin bilimsel yeterlilik, akademik özgürlük ve ülkenin ihtiyaçları doğrultusunda yeniden düzenlenmesi gerektiğini belirten Dürgen, kadın mühendislerin karşılaştığı ayrımcılık, mobbing, taciz ve şiddete karşı güvenli çalışma koşullarının oluşturulmasını istedi.
İMO olarak kampanya kapsamında şantiyelerde, proje bürolarında, yapı denetim kuruluşlarında, kamu kurumlarında ve üniversitelerde meslektaşlarıyla bir araya geldiklerini, sorun ve taleplerini ilgili kurumlara ve Türkiye Büyük Millet Meclisine ilettiklerini aktaran Dürgen, yetkililere çağrıda bulundu.
Dürgen, “Artık sorunlarımızın tespit edilmesini değil, çözülmesini istiyoruz. Türkiye Büyük Millet Meclisini, ilgili bakanlıkları ve bütün kamu kurumlarını mesleğimizin sorunlarına ve halkımızın güvenli yaşam hakkına ilişkin sorumluluklarını yerine getirmeye çağırıyoruz” dedi.
Mühendislerin ayrıcalık değil, emeklerinin karşılığını, mesleklerinin saygınlığını ve yetkileriyle uyumlu sorumluluklar istediklerini belirten Dürgen, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Mesleğimizi savunacağız, emeğimizi savunacağız, halkımızın yaşam hakkını savunacağız, kamu yararını savunacağız. Bilimden, emekten ve mesleki sorumluluğumuzdan aldığımız güçle yan yanayız, omuz omuzayız, 81 ilde alanlardayız!”